Je hond belonen met een speeltje

Waarmee beloon ik mijn hond?

Inhoud van deze blog:

Ik werk in mijn lessen met beloningen voor de hond. Heel veel beloningen.. In plaats van beloningen kun je ook spreken over positieve bekrachtigers: door je hond te belonen bekrachtig je bepaald gedrag wat wij graag zien. En door die beloning zal je hond dat gedrag vaker uit gaan voeren. Maar waarmee kun je je hond eigenlijk belonen? Je kunt je afvragen wat een beloning precies is. De ene eigenaar zegt ‘braaaaf’ tegen zijn hond, de ander geeft zijn hond een aai en weer een ander geeft zijn hond een blokje kaas. Dat zijn alle drie beloningen toch? Maar zou jouw hond van alle drie even blij worden en beter gaan luisteren?

Waarom zou je je hond belonen?

Honden vertonen bepaald gedrag omdat het onderdeel is van hun natuurlijke gedragsrepertoire, of omdat het gedrag ze iets oplevert. Zo proberen ze van alles uit, en afhankelijk van de uitkomst zullen ze dit gedrag nog eens herhalen, of niet. Kort gezegd: een positieve uitkomst zorgt voor een herhaling van het gedrag. En dit is precies waar we gebruik van maken als we de hond belonen. Door je hond te belonen voor het uitvoeren van bepaald gedrag, wordt de kans groter dat hij dit gedrag de volgende keer weer uitvoert. Erg handig, als je je hond bepaalt gedrag wilt aanleren.

Moet de hond het niet gewoon voor jou als baas doen?

Stel je voor: jij hebt de hele maand hard gewerkt voor je werkgever. Aan het einde van de maand komt je baas langs je bureau, geeft je een schouderklopje en zegt: ‘bedankt, dat je me hebt geholpen deze maand!’. Hij loopt weer weg, zonder dat je je salaris krijgt. Jij denkt: dat zal vast een vergissing zijn. En de volgende dag ga je weer aan het werk. Maar bij de volgende uitbetaaldag ontvang je weer geen salaris.. Zou jij de volgende maand nog aan het werk gaan? Vast niet toch?

Zo is het voor onze honden ook. Een hond werkt niet voor jou, alleen omdat jij dat zo graag wilt. Hij doet dingen niet puur en alleen om zijn baas te plezieren. Daar zal toch echt iets tegenover moeten staan. Honden zijn opportunisten: beloon jij je hond niet, dan zal hij iets gaan doen wat voor hem wel belonend is. Een beloning is het salaris van je hond! En zonder salaris, zal de motivatie van je hond om voor jou te werken snel afnemen. Wil je dat je hond voor jou werkt oftewel: naar jou luistert? Dan zul je daar een beloning tegenover moeten zetten. Wil je dat je hond hard voor je werkt, snel voor je werkt en netjes voor je werkt? Dan moet je met een súperbeloning over de brug komen. Zo simpel is het.

Als we het aan de hond vragen

Ik kan mijn hond iets geven met de intentie hem te belonen. Maar mijn hond is degene die bepaalt of hij datgene wat hij krijgt op dat moment als een beloning ervaart. Op dat moment. Jouw hond heeft waarschijnlijk wel een voorkeur voor een bepaald type beloning, maar ook de context waarin hij zich bevindt speelt hierbij een rol. Zo zal hij thuis best blij worden van zijn gewone brokken als beloning, terwijl hij buiten op straat andere dingen interessanter vindt dan zijn brokken. Wanneer je ’s avonds samen op de bank zit ervaart jouw hond een aai waarschijnlijk als prettiger dan wanneer jullie in het losloopgebied zijn met andere honden om zich heen. Je hebt namelijk een bepaalde mate van ontspanning nodig om van een aai te kunnen genieten. En met zoveel afleidingen om zich heen, zal je hond zich niet ontspannen genoeg voelen om die aai als een beloning te ervaren. Sterker nog, een aai kan zelfs averechts werken op zo’n moment. Daarom is aaien meestal niet zo’n goede beloning..

Typen beloningen

Iedere hond is wel ergens voor te paaien. Beloningen komen vaak tegemoet aan een basale behoefte van je hond. Grofweg zijn die in te delen in 4 categorieën, namelijk de behoefte aan:

  • Eten
  • Spelen
  • Aandacht
  • Activiteit
deze jack russel kijkt naar zijn beloning: de bal in de hand van de eigenaar.

De behoefte om te werken voor eten spreekt waarschijnlijk wel voor zich. Het is ook logisch dat een hond die honger heeft sterker gemotiveerd is om iets te doen voor voer, dan een hond die net gegeten heeft en zich voldaan voelt.

Honden kunnen ook spel als een beloning ervaren. Als ze geleerd hebben om met jou te spelen dan willen ze daar best iets voor doen. Of je hond nou gek is op een balletje, of meer houdt van een trekspel.

Honden zijn sociale dieren en daarmee dol op aandacht. Die aandacht noemen we dan een sociale beloning. Daar hangt wel een voorwaarde aan vast: je moet een goede relatie met je hond hebben. Als je baasje ‘goedzo’ tegen je zegt is dat als hond een stuk waardevoller dan wanneer een vreemde dat doet. Verwar aandacht niet met aaien! In spannende situaties is een aai nauwelijks belonend, ook al hebben jullie een goede band. Een stembeloning en oogcontact kunnen wel als sociale beloningen worden ingezet.

Soms wil je hond heel graag iets doen. Deze actie kun je dan als beloning inzetten voor een ander gedrag. Eerst moet je dit doen, daarna mag je dat.. Een voorbeeld: mijn hond wil graag naar buiten. Ik vraag hem om eerst te gaan zitten bij de deur. Als hij dat doet, is zijn beloning dat hij naar buiten mag. Dit wordt het Premack principe genoemd. Ook bij kinderen gebruiken we dit vaak: eerst je groente opeten, dan krijg je daarna een toetje.

Afleidingen

Honden leren contextgebonden. Maar al te vaak zie ik trotse puppyeigenaren die op het trainingsveld willen demonstreren hoe goed hun hondje een bepaald commando al kent. En dan komen ze erachter dat het daar toch een stuk moeilijker is om hun hond iets te laten doen dan thuis. Buitenshuis kom je namelijk een stuk meer afleidingen tegen. Hoe groter de afleidingen, hoe moeilijker het is om je hond bij de les te houden. Om met deze afleidingen te kunnen concurreren, zul je als eigenaar een extra waardevolle beloning moeten bieden.

Veruit de meest gebruikte beloning is eten. Omdat hier veel over te vertellen valt heb ik hier een aparte blog over geschreven. Die vind je hier: Je hond belonen met lekkers, moet dat?

Wil je meer over het onderwerp beloningen lezen, check dan dit artikel op doggo.nl: Wat is een beloning precies?

Dit artikel is geschreven door hondengedragsdeskundige Marjan Slaats. Het overnemen van deze tekst of gedeeltes daarvan zonder schriftelijke toestemming is niet toegestaan. Delen van dit artikel op sociale media wordt zeer gewaardeerd.
Facebook
LinkedIn
X
WhatsApp
Telegram

Hee, ik ben Marjan

Ik ben hondengedragsdeskundige en heb een passie voor mantrailen. Mijn werkgebied is in Brabant, omgeving Drunen en Den Bosch.

Je kunt mij inschakelen als puppycoach en voor hondentraining aan huis. Van het opvoeden van je pup tot probleemgedrag: ik help jullie graag. Daarnaast verzorg ik speurlessen en workshops mantrailen.

Mijn streven: een gelukkige hond én een tevreden eigenaar.

meer blogs